Inhoud van deze blog
Heftige buikpijn door aardappelen en bier. Hoe kan dat? De meeste mensen weten dat alcohol niet gezond is, maar aardappelen zijn toch hartstikke gezond? Hoe kunnen die nou voor buikpijn zorgen? In dit artikel beschrijf ik een casus van een patiënt.
4 keer per week heftige ‘onverklaarbare’ buikpijn
Een van mijn patiënten kwam aan met hevige buikpijn. Ongeveer vier keer per week trad dit op. De buikpijn was volkomen ‘onverklaarbaar’. De klachten leken op de ziekte van Crohn, maar uit onderzoek van haar arts bleek hier geen sprake van te zijn. Ook bleken er geen intoleranties of allergieën te zijn. Maar wat is het dan?
Nadat ik samen met de patiënt het voedingspatroon uitgebreid in kaart had gebracht vond ik iets opmerkelijks. De patiënt at ongeveer vier keer per week aardappelen of aardappelproducten zoals patat of chips. Ook de buikpijn trad zo’n vier keer per week op. En het was de patiënt een keer opgevallen dat de buikpijn één dag na het eten van patat optrad. Hierdoor kreeg ik het vermoeden dat aardappelproducten de boosdoener van de buikpijn waren. Daarom vroeg ik de patiënt twee weken lang alle aardappelproducten te vermijden om te kijken of hierdoor de buikpijn zou verdwijnen.
Twee weken later kreeg ik bericht van een blije patiënt. Je raad het al, de buikpijn was verdwenen. Maar het was de patiënt opgevallen dat de buikpijn ook na het drinken van bier optrad. Hoe kan dat? Wat is de link tussen bier en aardappelen? Zowel alcohol als aardappelen veroorzaken ontsteking van het darmslijmvlies, en dat kan tot pijn leiden. Aardappelen en bier bevatten beide schadelijke saponinen.
Wat zijn saponinen?
Saponinen zijn zeepstoffen en vallen onder de noemer antinutriënten. In vergelijking met dieren kunnen planten niet vluchten voor vijanden. Daarom beschermen zij zich tegen vraat door middel van giftige stoffen zoals lectinen en saponinen. Deze gifstoffen zijn in staat om insecten te verlammen en het spijsverteringskanaal te beschadigen. Ook voor de mens zijn deze lectinen en saponinen schadelijk, maar omdat de mens veel groter dan een insect is, zijn de effecten van een enkele inname minder heftig. We worden dus niet direct verlamd, maar de schade die zij dagelijks toebrengen wordt wel steeds erger als je ze dagelijks binnenkrijgt. Zeker over een periode van tientallen jaren.
De schadelijke effecten van saponinen
Saponinen beschadigen het darmslijmvlies, waardoor het lek wordt. Dit wordt ook wel een lekkende darm of leaky gut genoemd. Als gevolg kunnen er ongewenste stoffen zoals te grote eiwitten en bacteriën in het lichaam terecht komen. Dit veroorzaakt een immuunreactie met ontsteking als gevolg. Als dit regelmatig plaatsvindt ontstaat er een zogenoemde chronische laaggradige ontsteking (low grade inflammation). Dit staat aan de basis van vrijwel alle chronische klachten en ziekten.
Waar zitten saponinen in?
Saponinen zitten in verschillende voedingsmiddelen en hebben een schuimende werking. Voorbeelden hiervan zijn het schuim op bier en in de pan met peulvruchten die je kookt. Saponinen zitten onder andere in:
- Peulvruchten: o.a. sojabonen (ook sojamelk, sojayoghurt, tofu en tempé), bruine bonen, witte bonen, kidney bonen, snijbonen, tuinbonen, erwten, kikkererwten, linzen, taugé, pinda’s
- Aardappelen
- Tomaten
- Bier
Bewustwording creëren
Zoals je in deze casus hebt gelezen kunnen leefstijlveranderingen een enorme impact op je gezondheid hebben. De juiste voeding in combinatie met beweging, stressreductie en supplementen zorgt bij veel van mijn patiënten voor een (enorme) vermindering van klachten. In dit geval was de patiënt na twee à drie weken van de buikpijn af.
Omdat ik meer bewustwording rondom de kracht van leefstijlmaatregelen wil creëren, zal ik regelmatig casussen van patiënten beschrijven. Hiermee hoop ik ook reguliere artsen en specialisten te bereiken. Hopelijk wordt dit op een gegeven moment ook door de reguliere geneeskunde opgepikt. Samen staan we sterker.
Reacties op deze blog
Mickey
Hallo Ruud,
Onze zoon van 2,5 jaar is altijd al een slechte slaper geweest. Snachts wakker en krijsen en het kostte ons vaak halve nachten aan slaap wat vervolgens neerslag had op het hele gezin. Wij vermoeid en onze zoon vermoeid. Dokters hadden er naar gekeken en kwamen wel dingen naar voren en dat is verholpen maar het slechte slapen bleef. Totdat de communicatie makkelijker werd en hij kon aangeven dat hij last had van zijn buik. En dat was dan ook duidelijk te zien. Zijn buikje was dan ook helemaal opgezet. Na vaak bij de huisarts te zijn geweest met dezelfde klachten eindelijk een doorverwijzing naar de kinderarts. De huisarts had wel ontstekingswaarden van de ontlasting laten onderzoeken en die waren veel te hoog. Die heeft lichamelijk even gekeken, bloedonderzoek en kijken naar parasieten in de ontlasting maar daar kwam niks uit. Tijdens het wachten op de resultaten ben gaan googlen zoals je eigenijk niet moet doen en kwam ik op dit artikel wat overeen kwam met onze zoon zijn klachten. Ben ik ook een dagboek bij gaan houden en jahoor, onze zoon reageert heel heftig op aardappelen. Als hij aardappelen had gegeten dan lag hij bijna de hele nacht te huilen en krijsen van de pijn en de dag erna sowieso ook nog. Wij aten toch vaak wel aardappelen. Zo’n 3 a 4x per week. Nou mijden we aardappelen en het gaat gelukkig goed. Toch valt er niet heel veel te vinden over saponinen en vorige week het voorgelegd aan de kinderarts maar het zo hem helemaal niks en wist eigenijk niet eens waar ik het over had. Dus ja volgens hem kon hij ons eigenijk niet verder helpen want zoals het in praktijk is is de beste manier om te testen. Hij stuurt ons wel door naar een voedingsdeskundige die gespecialiseerd is in allergieën en dergelijke. Is er verder nog iets volgens u wat voor actie we kunnen nemen of bij wie we terecht kunnen voor meer hulp/ info?
Mvg Mickey
Ruud Rotteveel Auteur
Hi Mickey,
Dank voor het delen van jouw ervaring met aardappelen die darmklachten (buikklachten) bij jouw zoontje blijken te veroorzaken. Het belangrijkst is om voorlopig aardappelen te vermijden en te vervangen door een andere koolhydraatbron. De voedingsdeskundige kan jullie hier mee helpen.
esther
Beste ruud, zitten er ook saponinen in aardappelzetmeel?
Groetjes, Esther
Ruud Rotteveel MSc. Auteur
Esther, ja, dat denk ik wel.
Koen
Wat een interessante stukjes, zelf al ruim 5 jaar last van een opgezette maag, buikpijn. Ontstekingspijn en vooral futloosheid/misselijkheid. Alles is de afgelopen jaren al.uitgebreid onderzocht. Nooit kwam er iets uit bloeduitslagen oid. Alle supplementen inmiddels al geprobeerd. Huisarts probeert het nu naar psychische klachten toe te schuiven omdat er helemaal niks te vinden is of iets dat werkt. Ben al tijden ten einde raad.. klachten verergen en ben inmiddels uit behandeld in het ziekhuis omdat ze niks meer kunnen doen voor mij. Heb vooral vaak het idee gehad dat ik last kreeg na het eten van krieltjes, paprika, snijbonen.. ik sta dagelijks op met last van mijn maag en vooral ook pijn in mijn onderrug, slaap slecht en ben energieloos.. alles in mijn leven staat op een laag pitje omdat dit zoveel beïnvloed. Ben ook ten einde raad en heb geen idee wat ik meer moet doen.. voor nu ga ik proberen om de saponinen zoveel als mogelijk te vermijden. Mocht iemand nog ideeën of tips hebben hoor ik dat heel graag, wanhoop is nabij…
Renate
Heb altijd last van aard en bier je kunt dan de buik dikker zo dikker zien worden.zelfs met glutenvrij bier. Mij lichaam maakt meer Histamine aan door dat ik meer mestcellen dan de iemand anders.Heb nog wel meer waar ik gevoelig voor ben heb een paar haren laten onderzoeken.Daar kwam toch wel dingen uit bv, E621,E102,E221E,900, en E124,
Rens Krijbolder
Leuk artikel Ruud. ga kijken of ik je tips kan gebruiken naar mijn patienten.
Ruud Rotteveel Auteur
Dank je, Rens.Succes :)